En Son Ziyaret

hanoglu 05:50:28
hami_k 12:36:17
beseyuk 1 gün
darklurker 1 gün
emresarigl 1 gün
ferideomag 1 gün
halil4601 1 gün
mordecai 1 gün
basaran 1 gün
KUTS4L 1 gün

  Daha çok kulanıcı göster 

> Çevrimiçi Ziyaretçiler: 6
> Toplam Üye Sayısı: 25,685
> En Yeni Üye: beseyuk

Diğer Manşetler

 Tüberküloza dirençli büyükbaş hayvan klonlandı
 [ 7093 kez okundu ] | [ 0 Yorum ]
 Buğdayda zehirli mantar alarmı
 [ 6188 kez okundu ] | [ 0 Yorum ]
 Soya yağını karbon grafen malzemeye dönüştürdüler
 [ 6442 kez okundu ] | [ 0 Yorum ]
 İnsan ve domuzdan karma embriyo üretildi
 [ 6453 kez okundu ] | [ 1 Yorum ]
 Biyolog Ulusal Meslek Standardı Resmi Gazete Yayımlandı
 [ 14982 kez okundu ] | [ 0 Yorum ]
 Yarı-sentetik organizma geliştirildi
 [ 6158 kez okundu ] | [ 0 Yorum ]
 Suya ve ateşe dayanıklı kağıt üretildi
 [ 5986 kez okundu ] | [ 0 Yorum ]
 Akvaryumdaki köpek balığı eşeysiz üredi
 [ 6782 kez okundu ] | [ 0 Yorum ]
 Türk akademisyen 'fenolsüz' mikro besin gübresi üretti
 [ 5959 kez okundu ] | [ 0 Yorum ]
 Geleceğin potansiyel virüs salgınları açıklandı
 [ 6380 kez okundu ] | [ 0 Yorum ]

Kısamesaj

Mesaj gönderebilmek için giriş yapmalısınız.

· 10-12-2018 14:05
borsa canlı ekranı, borsadaki en güncel canlı hisse senedi takibi için yapılanmış bir platformdur.

· 23-06-2018 17:24
Arkadaşlar merhaba ben uzun süreli staj yapmak istiyorum. Bildiğiniz okul,hastane veya ilaç firması var mı?

· 01-04-2017 01:33
Maalesef fizik soruları yok. Elimizde olanların hepsi forumda eklidir.

· 31-03-2017 19:22
iyi akşamlar vizeler kapıya dayandı. Acil genel kimya 2 soruları var mı başka genel olarak baktım ama yanliş görmediysem fizik soruları yok demı?

· 13-03-2017 19:48
bitirme tezi için konu bulmama yardımcı olabilirmisiniz?

Kısamesaj Arşivi

[Sayılarla Biyoloji] Beyin / Merkezi Sinir Sistemi

Şimdi…
Telefon defterinizi açın ve tanıdığınız herkesi arka arkaya durmadan arayın. Ve aradığınız kişilerin de aynısını yapmasını isteyin. Onlar da tanıdığı herkesi teker teker arasın. Ve aynı şeyi, aradıklarından istesin. Eninde sonunda yer yüzünde yaşayan 6 milyar insana ulaşacaksınız. Bu 6 milyar insan da tanıdığı herkes ile durmadan, yorulmaksızın konuşacak…


Bu iletişim gücünü ve koordinasyonu sağlamanın ne kadar zor olduğunu tahmin edebilirsiniz. Ama beyniniz, tüm bu işlemleri ve hatta çok daha fazlasını doğduğunuzdan beri kesintisiz gerçekleştiriyor.

Öykümüz, daha hamileliğin ilk haftalarında başlıyor. Öyle ki, henüz hiç bir sistem oluşmadan, embriyo üzerinde oluşan ilk kıvrılmalar (neural folds vs.), omuriliğin kaba hattını çiziyor.

Hamileliğin 6. haftası itibari ile ilk beyin aktiviteleri görülmeye başlıyor. Bu dönemde, nöral kök hücrelerinin de yardımı ile dakikada 250.000 nöron gibi yüksek bir hızda sinir hücresi üretiliyor. Doğum anına kadar 350-400 grama ulaşan beyin, doğumdan sonra da gelişmesine devam ediyor ve ileri yaşlara doğru ağırlığı %300 artırarak 1300-1400 grama ulaşıyor.

Kütle artışı, hacim artışını da beraberinde getiriyor. Yetişkin bir beyin 1.4 litrelik yer kaplıyor. Bunun %10’nunu kan, %10’nunu ise beyin-omurilik sıvısı doldururken, kalan %80’nini merkezi sinir sistemine bağlı hücreler (nöronlar, glial hücreler) dolduruyor.

Bu sinir hücrelerinin (nöronların) sayılarını incelersek, ahtapotta 300 milyon, arıda ise 950 bin nöron bulunurken; ortalama,yetişkin bir insan beyni yaklaşık 100 milyar nörona ev sahipliği yapıyor. Bu nöronlara destek ve koruma amacıyla, ayrıca, 1-5 trilyon kadar da glial hücresi görev alıyor.

İlginç bir şekilde, sağ ve sol yarım kürelerdeki nöron sayıları da farklılık gösteriyor. Sol yarım kürede yaklaşık 186 milyon nöron daha fazla bulunuyor.

Beynin üst bölgesinde, neokorteks adı verilen, beynin duyusal algı, motor komutları, mekansal muhakeme, bilinçli düşünce ve dilden sorumlu bölgesi bulunuyor. Bu bölgede bulunan nöron sayısı kadınlarda 19.3 milyar iken; erkeklerde 22.8 milyar. Ve çeşitli sebeplerden dolayı (hücre yaşlanması, darbe ya da programlanmış hücre ölümü vs.) neokortekste bulunan bu hücrelerin sayısı her gün 85.000 kadar azalıyor. Ki bu değer, saniyede bir hücrelik kayba denk geliyor.

Beyinde, glial hücreler tarafından desteklenen, miyelinli nöronların bazıları (motor işlevlerde görevli olanlar) baştan aşağı doğru kesintisiz uzanabiliyor. Diğer bir deyişle, tek bir nöronun uzunluğu 1-2 metreyi bulabiliyor. Nitekim, zürafalarda bulunan bazı motor nöronların uzunluğu 5 metre olabilmekte. Beyinde bulunan tüm nöronların toplam uzunluğu ise 150.000-180.000 kilometreyi buluyor. Bu mesafe ile Dünya’nın çevresini 4 defa dolaşılabilir.

Tüm sinir hücrelerinin membranlarının kapladığı toplam alan ise yaklaşık 25.000 metrekare; ki bu da 4 futbol sahasının alanına eşit.2294885420_ed91b173c5Sinirsel iletimin bu nöronlar üzerinde ilerleme hızı ise, nöronun fonksiyonuna göre 2 km/saat’ten, 430 km/saat’e kadar çeşitlilik gösterebiliyor.

İki nöron arasındaki iletişimi sağlayan yaklaşık 20-40 nanometrelik boşluğa sinaps adı veriliyor. Kortekste bulunan tipik bir nöron, tek başına 1.000-10.000 sinaps yapabiliyor. Tipik bir beyinin sadece korteksindeki toplam sinaps sayısı ise 150 trilyon gibi hayret verici sayılarak ulaşıyor. Tüm beyindeki toplam sinaps sayısının ise 1-5 katrilyon arasında olduğu tahmin ediliyor.

Not: Sinaptik bağlantıların oldukça dinamik olduğunu, her an on binlercesinin yeniden oluştuğunun ve on binlercesinin yok olduğunu akılda tutmakta fayda var. Teorik olarak, canlı bir beyindeki sinaps sayısının tam olarak değerini vermek mümkün değildir.

Beyinin yapısı göz önüne alındığında, renk açısından iki farklı bölge dikkat çeker. Gri Madde ve Beyaz Madde. Beyaz madde, sinir sisteminde bulunan nöronların aksonlarının oluşturduğu topluluklara denir. Rengi beyaz olan ve ismini buradan alan maddenin renginin beyaz olma sebebi miyelinli sinir liflerini içermesidir; miyelinin rengi beyazdır. Öte yandan, olan gri madde hem sinir hücrelerinin gövdeleri hem de kısa sinir hücresi uzantıları (akson ve dendritler) içerir.

Beyindeki gri ve beyaz maddelerin hacimlerinin oranı, ilginç bir şekilde yaşa göre değişir. 20 yaşında birinin gri madde/beyaz madde oranı 1.3 iken, bu oran 50 yaşında 1.1’e geriler ve 100 yaşına doğru 1.5’e doğru yine artışa geçiyor.

Not: Yukarıda verilen değerler, nörobiyoloji alanında önde giden araştırmacılar tarafından yapılan öngörülerdir. Beynin dinamik yapısı, tam bir sayı verilmesini olanaksızlaştırır. Bu sebeple, gerçek değerler farklı olabilir. Yukarıda verilen değerler, Washington Üniversitesi tarafından yapılan derlemeden alınmıştır ve orijinal sayfada bu değerlere ait referanslar bulunmaktadır.

Elbette, konu “merkezi sinir sistemi” olunca, birçok sayıdan bahsedebilmek mümkün. Ancak bu yazıda en bilinen, popüler olanlarına değinildi. Mikro dünyadaki, Makro sayıların diğerlerine aşağıdaki kaynaklardan ulaşmak mümkün.

Kaynak
Brain Facts and Figures / Washington Üniversitesi
The Control of Neuron Number / Neurogenetics at University of Tennessee Health Science Center
Human Brain / Wikipedia

Bu Haberi Paylaş


Henüz yorum yazılmamış.

Yorum yaz

Yorum göndermek için lütfen üye girişi yapın.

Oylama

Sadece üyeler oylayabilir.

Oy verebilmek için lütfen üye olun ya da üye girişi yapın.

Henüz bir oylama yapılmamış.